40 CÔNG BÁO/Số 661 + 662/Ngày 04-7-2020
VĂN BẢN PHÁP LUẬT KHÁC
CHÍNH PHỦ
CHÍNH PHỦ CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Số: 99/NQ-CP Hà Nội, ngày 24 tháng 6 năm 2020
NGHỊ QUYẾT
Về đẩy mạnh phân cấp quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực
CHÍNH PHỦ
Căn cứ Luật Tổ chức Chính phủ ngày 19 tháng 6 năm 2015;
Căn cứ Luật Tổ chức chính quyền địa phương ngày 19 tháng 6 năm 2015;
Căn cứ Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật
Tổ chức chính quyền địa phương ngày 22 tháng 11 năm 2019;
Theo đề nghị của Bộ trưởng Bộ Nội vụ.
QUYẾT NGHỊ:
#
Điều 1. Quy định về phân cấp quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực giữa
Chính phủ với các bộ, cơ quan ngang bộ và giữa Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ,
các bộ, cơ quan ngang bộ với Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung
ương (sau đây gọi chung cấp tỉnh).
#
Điều 2. Mục tiêu, quan điểm, nguyên tắc phân cấp quản lý nhà nước theo
ngành, lĩnh vực
1. Mục tiêu
Thực hiện phân cấp hợp lý về quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực giữa
Chính phủ với các bộ, cơ quan ngang bộ và giữa Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ,
các bộ, cơ quan ngang bộ với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh trên cơ sở phân định rõ
chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của từng cấp, từng cơ quan trong hệ
thống tổ chức hành chính nhà nước, bảo đảm sự quản lý tập trung, thống nhất của
Chính phủ, phát huy tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương,
khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế, nguồn lực của các địa phương nhằm nâng cao
hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực, đáp ứng yêu cầu cải
cách hành chính nhà nước, xây dựng Chính phủ điện tử và hội nhập quốc tế.
2. Quan điểm, nguyên tắc phân cấp
Thực hiện đẩy mạnh phân cấp phù hợp với khả năng tự cân đối về ngân sách,
điều kiện phát triển của các địa phương, vùng, miền và đặc thù nông thôn, đô thị,
hải đảo gắn với đề cao trách nhiệm của chính quyền địa phương trong việc thực
hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực và chỉ đạo, điều hành phát
triển kinh tế - xã hội ở địa phương theo hướng bảo đảm các nguyên tắc sau:
a) Phù hợp với quy định của Hiến pháp năm 2013, các quy định của Đảng về
phương hướng, nhiệm vụ phát triển các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và
tính thống nhất, thông suốt của nền hành chính quốc gia; bảo đảm Chính phủ quản
lý thống nhất về thể chế, chính sách, chiến lược, quy hoạch đối với các ngành, lĩnh
vực, thanh tra, kiểm tra, kiểm soát cân đối vĩ mô;
b) Phát huy quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của chính quyền địa phương các
cấp trong việc thực hiện các nhiệm vụ quản lý nhà nước trên địa bàn theo quy định
của pháp luật; bảo đảm một việc không quá 02 cấp hành chính quản lý;
c) Phù hợp với đặc thù nông thôn, đô thị, hải đảo, yêu cầu quản lý đối với
ngành, lĩnh vực; khả năng tự cân đối ngân sách và vai trò trung tâm phát triển kinh
tế - xã hội vùng, bảo đảm phân cấp nhiệm vụ gắn với bảo đảm nguồn lực;
d) Kết hợp chặt chẽ giữa quản lý theo ngành, lĩnh vực với quản lý theo lãnh
thổ, phân định rõ những nhiệm vụ quản lý nhà nước của bộ, ngành với nhiệm vụ
quản lý nhà nước của chính quyền địa phương trong việc thực hiện các nhiệm vụ
phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn, bảo đảm an ninh quốc gia trong phân cấp
quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực;
đ) Phù hợp với điều kiện, trình độ quản lý và khả năng tiếp nhận phân cấp của
địa phương, bảo đảm nguyên tắc hiệu quả, việc nào, cấp nào sát thực tế hơn, giải
quyết kịp thời và phục vụ tốt hơn các yêu cầu của tổ chức và người dân thì giao
cho cấp đó thực hiện;
42 CÔNG BÁO/Số 661 + 662/Ngày 04-7-2020
e) Tăng cường tính công khai, minh bạch và trách nhiệm thanh tra, kiểm tra
của cơ quan nhà nước phân cấp, trách nhiệm giải trình của cơ quan nhà nước được
phân cấp trong việc thực hiện các nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh
vực ở địa phương.
#
Điều 3. Các ngành, lĩnh vực cần tập trung phân cấp quản lý nhà nước trong
thời gian tới
1. Hoàn thiện các quy định về phân cấp quản lý nhà nước giữa Chính phủ, Thủ
tướng Chính phủ với các bộ, cơ quan ngang bộ đối với lĩnh vực nội vụ, gồm: Tổ
chức bộ máy hành chính nhà nước; đơn vị sự nghiệp công lập và tiền lương.
Nội dung định hướng phân cấp và danh mục các văn bản quy phạm pháp luật
cần được sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới để phân cấp quản lý nhà nước đối
với lĩnh vực nội vụ quy định tại Phụ lục I.
2. Hoàn thiện các quy định về phân cấp quản lý nhà nước giữa Chính phủ, Thủ
tướng Chính phủ, bộ, cơ quan ngang bộ với Ủy ban nhân dân cấp tỉnh đối với
10 ngành, lĩnh vực sau:
a) Ngành, lĩnh vực nội vụ, gồm: Tổ chức bộ máy hành chính nhà nước; đơn vị
sự nghiệp công lập; tiền lương của cán bộ, công chức, viên chức, vị trí việc làm;
b) Ngành, lĩnh vực tài nguyên và môi trường, gồm: Biển và hải đảo;
c) Ngành, lĩnh vực thông tin và truyền thông, gồm: Phát thanh và truyền hình;
d) Ngành, lĩnh vực văn hóa, gồm: Điện ảnh;
đ) Ngành, lĩnh vực y tế, gồm: Khám bệnh, chữa bệnh;
e) Ngành, lĩnh vực xây dựng, gồm: Hoạt động đầu tư xây dựng; kiến trúc; quy
hoạch; phát triển đô thị;
g) Ngành, lĩnh vực khoa học và công nghệ, gồm: Hoạt động khoa học và
công nghệ;
h) Ngành, lĩnh vực lao động, thương binh và xã hội, gồm: Quản lý người lao
động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng; an toàn, vệ sinh lao động;
i) Ngành, lĩnh vực tài chính, gồm: Thu ngân sách nhà nước; chi ngân sách nhà
nước; quản lý nợ công; phí và lệ phí; tài sản công;
k) Ngành, lĩnh vực kế hoạch và đầu tư, gồm: Quản lý đầu tư; đầu tư công; đầu
tư nước ngoài.
Nội dung định hướng phân cấp và danh mục các văn bản quy phạm pháp luật
cần sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới để phân cấp quản lý nhà nước giữa Chính
phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, cơ quan ngang bộ với Ủy ban nhân dân cấp
tỉnh đối với các ngành, lĩnh vực nêu trên quy định tại Phụ lục II và Phụ lục III
#
Điều 4. Các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu
1. Tập trung hoàn thiện hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật về ngành,
lĩnh vực đáp ứng các yêu cầu sau:
a) Rà soát, hoàn thiện các quy định về quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực,
trong đó làm rõ những nội dung cần tăng cường phân cấp quản lý theo lãnh thổ,
những nội dung cần tăng cường quản lý thống nhất theo ngành, lĩnh vực. Theo đó,
cần tăng cường phân cấp cho những địa phương tự cân đối ngân sách và các địa
phương có vai trò trung tâm phát triển kinh tế - xã hội vùng để tăng tính chủ động
trong quản lý theo lãnh thổ;
b) Hoàn thiện các quy định về tiêu chí, điều kiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn, định
mức kinh tế - kỹ thuật, cơ chế kiểm soát giá, phí làm cơ sở để phân cấp thẩm quyền
quyết định trong thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực;
c) Rà soát, sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật để loại bỏ các quy định
phải có ý kiến chấp thuận hoặc xin ý kiến của cơ quan nhà nước cấp trên đối với
những vấn đề đã được quy định bằng tiêu chí, tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình và
đã được phân cấp quản lý;
d) Hoàn thiện các quy định của pháp luật để thể chế hóa các chủ trương của
Đảng về xây dựng cơ chế, chính sách đặc thù áp dụng đối với một số tỉnh,, thành
phố trực thuộc trung ương và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền nhiều hơn cho các
địa phương tự cân đối ngân sách để phát huy tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm trong
việc thực hiện các nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, khắc phục
tình trạng cào bằng về cơ chế, chính sách giữa các địa phương.
2. Tăng cường thanh tra, kiểm tra của cơ quan quản lý nhà nước đối với ngành,
lĩnh vực từ trung ương đến địa phương.
3. Bố trí đủ nguồn lực để thực hiện phân cấp
a) Cơ quan nhà nước khi phân cấp nhiệm vụ, quyền hạn phải bảo đảm các
nguồn lực và điều kiện cần thiết khác để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn mà mình
phân cấp, bảo đảm phù hợp với quy định của Luật Tổ chức Chính phủ năm 2015,
44 CÔNG BÁO/Số 661 + 662/Ngày 04-7-2020
Luật Tổ chức chính quyền địa phương năm 2015 và Luật sửa đổi, bổ sung một số
điều của Luật Tổ chức Chính phủ và Luật Tổ chức chính quyền địa phương
năm 2019.
b) Trên cơ sở hoàn thiện các quy định về phân cấp, các cơ quan trong hệ thống
tổ chức hành chính nhà nước từ trung ương đến địa phương có trách nhiệm rà soát
lại tổ chức bộ máy, vị trí việc làm, điều chỉnh số lượng biên chế cho phù hợp, tránh
việc phân cấp, chuyển giao nhiệm vụ nhưng vẫn giữ nguyên tổ chức bộ máy và
biên chế.
4. Định kỳ hàng năm đánh giá nội dung phân cấp quản lý nhà nước để kịp thời
sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật cho phù hợp với điều kiện thực
tế, bảo đảm đáp ứng yêu cầu thực tiễn quản lý nhà nước đặt ra trong từng giai đoạn
đối với từng ngành, lĩnh vực.
#
Điều 5. Tổ chức thực hiện
1. Các bộ, cơ quan ngang bộ thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Hoàn thiện các quy định về tiêu chí, điều kiện, tiêu chuẩn, quy chuẩn, định
mức kinh tế - kỹ thuật, cơ chế kiểm soát giá, phí thuộc phạm vi quản lý nhà nước
theo phân công của Chính phủ làm cơ sở để phân cấp và tổ chức thanh tra, kiểm tra
sau phân cấp quản lý nhà nước đối với ngành, lĩnh vực;
b) Rà soát các văn bản quy phạm pháp luật theo ngành, lĩnh vực để loại bỏ các
quy định phải có ý kiến chấp thuận hoặc xin ý kiến của cơ quan nhà nước cấp trên
đối với những vấn đề đã được quy định bằng tiêu chí, tiêu chuẩn, điều kiện, quy
trình và đã được phân cấp quản lý;
c) Tiếp tục rà soát các nội dung phân cấp quản lý nhà nước theo ngành, lĩnh
vực và đề xuất các văn bản quy phạm pháp luật cần sửa đổi, bổ sung hoặc ban
hành mới trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định, bảo đảm phù hợp với chủ
trương của Đảng về phương hướng, nhiệm vụ phát triển các tỉnh, thành phố trực
thuộc Trung ương và mục tiêu, quan điểm, nguyên tắc phân cấp tại Nghị quyết này;
d) Chịu trách nhiệm trước pháp luật và cơ quan nhà nước cấp trên trong việc
thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn đã được Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ phân
cấp; rà soát lại tổ chức bộ máy, vị trí việc làm, xác định số lượng biên chế phù hợp
với nhiệm vụ, quyền hạn được giao, bảo đảm thực hiện tinh giản biên chế theo quy
định của Đảng và của pháp luật;
đ) Thực hiện thanh tra, kiểm tra và định kỳ báo cáo Thủ tướng Chính phủ vào
ngày 31 tháng 12 hàng năm việc thực hiện các nội dung đã phân cấp và đề xuất các
nội dung sửa đổi, bổ sung cho phù hợp với trình độ quản lý, khả năng và điều kiện
thực hiện phân cấp của từng vùng, miền, địa phương trong từng giai đoạn.
2. Bộ Tài chính thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Tiếp tục xây dựng, hoàn thiện, đổi mới phân cấp quản lý ngân sách nhà
nước, phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi nhằm mục tiêu bảo đảm vai trò chủ đạo
của ngân sách trung ương, xây dựng cơ chế quản lý tài chính ngân sách phù hợp
với trình độ phát triển kinh tế của 05 đô thị trung tâm: Thành phố Hà Nội, Thành
phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Đà Nẵng, Cần Thơ; trong đó, nghiên cứu xây dựng
và hoàn thiện cơ chế quản lý tài chính, ngân sách đặc thù với Thành phố Hà Nội và
Thành phố Hồ Chí Minh, góp phần tạo điều kiện cho các địa phương trọng điểm
kinh tế có thêm nguồn lực thực hiện;
b) Hoàn thiện cơ chế đổi mới phương thức phân cấp quản lý các nguồn thu,
nhiệm vụ chi giữa ngân sách trung ương và ngân sách địa phương, bảo đảm công
bằng, hiệu quả phù hợp với thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa
và thông lệ quốc tế; từng bước bỏ phương thức quản lý lồng ghép giữa các cấp
ngân sách nhà nước, tăng trách nhiệm, quyền hạn, tính chủ động của Hội đồng
nhân dân cấp tỉnh trong quản lý, sử dụng ngân sách nhà nước, bảo đảm phù hợp
với các quy định của pháp luật về quản lý ngân sách; giao Hội đồng nhân dân cấp
tỉnh thẩm quyền quyết định một số khoản thu, nhiệm vụ chi phù hợp với tình hình
thực tế và trình độ phát triển kinh tế - xã hội, năng lực quản lý của địa phương và
bảo đảm hài hòa lợi ích giữa nhà nước, người dân và doanh nghiệp; ban hành theo
thẩm quyền hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành các văn bản quy phạm pháp
luật để thể chế hóa các chủ trương phân cấp quản lý nhà nước đối với lĩnh vực tài
chính của Bộ Chính trị, Quốc hội về chính sách đặc thù đối với một số địa phương,
nhất là Thành phố Hồ Chí Minh.
3. Bộ Nội vụ thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Theo dõi, đôn đốc việc triển khai thực hiện Nghị quyết; hàng năm báo cáo
Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ kết quả thực hiện và những vấn đề phát sinh
trong quá trình thực hiện Nghị quyết;
b) Có ý kiến về nội dung phân cấp quản lý nhà nước theo yêu cầu của Nghị
quyết trong các dự án, dự thảo văn bản quy phạm pháp luật;
46 CÔNG BÁO/Số 661 + 662/Ngày 04-7-2020
c) Chủ trì, phối hợp với Bộ Tư pháp và các bộ, ngành có liên quan rà soát và
đề xuất danh mục các luật và pháp lệnh, nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường
vụ Quốc hội cần sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới để thực hiện phân cấp quản
lý nhà nước theo ngành, lĩnh vực; gửi danh mục tới Bộ Tư pháp để tổng hợp, báo
cáo Chính phủ trong quá trình xây dựng Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh
hàng năm; theo dõi, đôn đốc việc sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành mới các văn bản
quy phạm pháp luật trong danh mục đã được đưa vào Chương trình xây dựng luật,
pháp lệnh hàng năm của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội và tổng hợp, báo
cáo Chính phủ về kết quả thực hiện;
d) Tổng hợp tình hình thực hiện phân cấp quản lý nhà nước giữa Chính phủ
với các bộ, cơ quan ngang bộ và giữa Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, cơ
quan ngang bộ với các địa phương; trên cơ sở đó đề xuất việc điều chỉnh chức
năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức, biên chế công chức cho phù hợp với
nội dung phân cấp quản lý nhà nước trong từng ngành, lĩnh vực.
4. Bộ Tư pháp thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Thông qua công tác theo dõi, kiểm tra và công tác xây dựng, thi hành văn
bản quy phạm pháp luật của các bộ, cơ quan ngang bộ, kiến nghị, đề xuất việc sửa
đổi, bổ sung hoặc ban hành mới văn bản quy phạm pháp luật để thực hiện, phân
cấp quản lý nhà nước trong các ngành, lĩnh vực theo yêu cầu tại Nghị quyết này;
b) Đề xuất cấp có thẩm quyền quyết định loại bỏ các quy định phải có ý kiến
chấp thuận hoặc xin ý kiến của cơ quan nhà nước cấp trên đối với những vấn đề đã
được quy định bằng tiêu chí, tiêu chuẩn, điều kiện, quy trình và đã được phân cấp
quản lý trong quá trình thẩm định, kiểm tra các văn bản quy phạm pháp luật theo
ngành, lĩnh vực;
c) Khi lập đề nghị của Chính phủ về Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh
hàng năm, Bộ Tư pháp ưu tiên đưa các đề nghị sửa đổi, bổ sung hoặc ban hành
mới luật, pháp lệnh, nghị quyết của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội để thực
hiện nội dung phân cấp quản lý nhà nước trong các ngành, lĩnh vực, báo cáo Chính
phủ xem xét, quyết định việc trình Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
5. Thanh tra Chính phủ chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ và các cơ quan, đơn vị
có liên quan tiến hành thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các nhiệm vụ được giao
tại Nghị quyết này; thanh tra, kiểm tra việc thực thi, chấp hành các quy định của
pháp luật về phân cấp quản lý nhà nước tại các bộ, ngành và các địa phương.
6. Ủy ban nhân dân cấp tỉnh thực hiện các nhiệm vụ sau:
a) Chịu trách nhiệm trước pháp luật và cơ quan nhà nước cấp trên trong việc
thực hiện các nhiệm vụ, quyền hạn đã được phân cấp; rà soát lại tổ chức bộ máy,
vị trí việc làm, xác định số lượng biên chế phù hợp với nhiệm vụ, quyền hạn
được giao, bảo đảm thực hiện tinh giản biên chế theo quy định của Đảng và của
pháp luật;
b) Đề xuất, kiến nghị với Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và bộ quản lý
ngành, lĩnh vực các nội dung cần phân cấp quản lý phù hợp với điều kiện, khả
năng, thế mạnh của địa phương;
c) Thực hiện phân cấp quản lý nhà nước cho Ủy ban nhân dân cấp huyện và
Ủy ban nhân dân cấp xã theo mục tiêu, quan điểm, nguyên tắc tại Nghị quyết này.
#
Điều 6. Hiệu lực và trách nhiệm thi hành
1. Nghị quyết này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành.
2. Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân
tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên
quan chịu trách nhiệm thi hành Nghị quyết này./.